Pożegnanie czterech włodarzy z naszego powiatu? Niektórzy już ostrzą sobie pazury na ich stołki...

W wyborach samorządowych w 2024 roku mieszkańcy powiatu opolskiego ponownie obdarzyli zaufaniem kilku dotychczasowych włodarzy. Sławomir Plis utrzymał fotel burmistrza Opola Lubelskiego, Paweł Karczmarczyk pozostał na stanowisku burmistrza Poniatowej, a Daniel Kuś i Karol Grzęda ponownie zostali wójtami Wilkowa i Łazisk. Wówczas mówili o zaufaniu mieszkańców, docenieniu dotychczasowej pracy i planach dalszego rozwoju gmin. Dziś ich samorządowa przyszłość zależy jednak również od przepisów dotyczących dwukadencyjności.

Zgodnie z obowiązującym prawem wójt, burmistrz lub prezydent miasta może sprawować tę samą funkcję w danej gminie maksymalnie przez dwie kadencje. Ograniczenie wprowadzono w 2018 roku, a kadencje rozpoczęte przed wejściem w życie tych przepisów nie są do niego wliczane. Dla czterech włodarzy z powiatu opolskiego oznacza to, że wybory w 2029 roku mogą być ostatnimi, w których będą mogli ubiegać się o dotychczasowe stanowiska.

Dwa głosy zdecydowały w Sejmie

Temat zniesienia dwukadencyjności wrócił na sejmową salę w czwartek, 22 października. Posłowie głosowali nad projektem nowelizacji Kodeksu wyborczego przygotowanym przez PSL. Zakładał on zniesienie ograniczenia liczby kadencji wójtów, burmistrzów i prezydentów miast.

W głosowaniu wzięło udział 437 posłów. Za przyjęciem projektu opowiedziało się 213, przeciw było 215, a dziewięciu wstrzymało się od głosu. Propozycja nie uzyskała więc większości. O jej odrzuceniu przesądziły zaledwie dwa głosy.

Na razie oznacza to utrzymanie obowiązujących przepisów. Nie jest to jednak koniec parlamentarnej dyskusji. W Sejmie znajduje się jeszcze projekt senacki, również zakładający zniesienie dwukadencyjności. Na 2 listopada nie został on jeszcze rozpatrzony. Jeśli uzyska poparcie, sytuacja włodarzy, którzy mają już za sobą dwie kadencje, może się zmienić.

Czterech włodarzy z dwiema kadencjami

W powiecie opolskim ograniczenie dotyczy czterech samorządowców, którzy objęli swoje funkcje w 2018 roku i uzyskali reelekcję w 2024 roku.

Sławomir Plis po raz pierwszy został burmistrzem Opola Lubelskiego w 2018 roku. W wyborach w 2024 roku ponownie zdobył poparcie mieszkańców i zapewnił sobie drugą kadencję. W pierwszej turze uzyskał 3778 głosów. Po zwycięstwie mówił o pozytywnej ocenie dotychczasowych działań.

- Wynik 58 procent głosów poparcia i pewna wygrana w pierwszej turze to jednoznacznie pozytywna ocena naszych działań w latach 2018-2024. Bardzo mnie to cieszy, że mieszkańcy docenili nasz kilkuletni wysiłek. Wygrana determinuje mnie jeszcze bardziej do dalszej pracy i będę ją kontynuował na rzecz rozwoju mieszkańców i całej gminy - mówił wówczas Sławomir Plis.

Dwie kadencje na stanowisku burmistrza Poniatowej ma również Paweł Karczmarczyk. Pierwszy raz wygrał wybory w 2018 roku, a pięć lat później mieszkańcy ponownie powierzyli mu kierowanie gminą. W 2024 roku zdobył 3124 głosy i rozstrzygnął wybory już w pierwszej turze.

- Cieszę się, że mieszkańcy gminy Poniatowa dostrzegli pięć lat ciężkiej pracy i nasze inwestycje. Jestem bardzo szczęśliwy i wdzięczny. Dalej będę pracował dla dobra i rozwoju naszej gminy - komentował po wyborach.

Podobna sytuacja dotyczy dwóch wójtów. Daniel Kuś kieruje gminą Wilków od 2018 roku. W wyborach w 2024 roku uzyskał 1502 głosy, pokonując Marcina Markowskiego.

- Zakładałem, że wygram i oczywiście cieszę się z tego wyniku. To jest dużo lepszy wynik niż ten sprzed pięciu lat. Dla mnie to mobilizacja do dalszej pracy na rzecz gminy i mieszkańców - mówił po zwycięstwie.

Karol Grzęda objął urząd wójta gminy Łaziska również w 2018 roku. W kolejnych wyborach ponownie zwyciężył, zdobywając 1290 głosów. Podkreślał wówczas, że chce kontynuować rozpoczętą pracę.

- Jestem bardzo szczęśliwy, że mieszkańcy zaufali mi i dali szansę na to, bym przez kolejną kadencję mógł dalej rozwijać gminę Łaziska. Przez ostatnich pięć lat pracowałem z pełnym zaangażowaniem dla dobra gminy i jej mieszkańców. To się nie zmieni - deklarował.

Jeśli obecne przepisy pozostaną bez zmian, cała czwórka nie będzie mogła w 2029 roku ponownie ubiegać się o te same stanowiska w swoich gminach. A mieliby spore szanse na reelekcje. Ich brak otwiera drogę nowym kandydatom, którzy mieliby trudną przeprawę, startując z dotychczasowymi włodarzami. Niektórzy już ostrzą sobie pazury na lukratywne stołki.

Nie wszyscy mają ten sam problem

Inny kalendarz kadencji mają samorządowcy, którzy objęli stanowiska dopiero w 2024 roku. W ich przypadku limit dwóch kadencji nie zamyka jeszcze drogi do startu w kolejnych wyborach.

Karolina Rzedzicka została wójtem gminy Chodel w 2024 roku. W drugiej turze pokonała urzędującego wówczas Przemysława Kowalskiego różnicą zaledwie 17 głosów. Zdobyła 1597 głosów, podczas gdy jej rywal otrzymał 1580. Po wyborczym zwycięstwie podkreślała, że za jej kandydaturą stała grupa mieszkańców.

- Te wybory są dla mnie wyborami grupowymi, bo idę z całą grupą mieszkańców, która we mnie uwierzyła. Nasza droga dopiero się rozpoczyna, idziemy dalej, do przodu - mówiła.

W 2023 roku urząd wójta gminy Karczmiska objęła także Alicja Bełcik. W wyborczej dogrywce pokonała Zenona Rodzika, zdobywając 1100 głosów wobec 922 oddanych na jej konkurenta. Po pierwszej turze przyznawała, że wynik ją zaskoczył.

- Jestem bardzo zaskoczona swoim wynikiem, ale też bardzo szczęśliwa. To daje mi siłę, by walczyć i nadzieję na sukces - mówiła tuż po wyborach.

Obie wójtki będą mogły ubiegać się o kolejną kadencję w 2029 roku. Podobnie jest w przypadku Pawła Grabka, który został burmistrzem Józefowa nad Wisłą dopiero w 2024 roku. W drugiej turze pokonał Adama Rędzię wynikiem 1313 do 1253 głosów. Po pierwszym etapie wyborów mówił o odpowiedzialności związanej z uzyskanym poparciem.

- Jestem bardzo zadowolony ze swojego wyniku. Druga tura to wielkie zobowiązanie. Piłka jest w grze, ale ze swojej strony zrobię wszystko, żeby przekonać mieszkańców do głosowania na mnie - zapowiadał.

W jego przypadku wybory w 2029 roku będą dopiero drugą okazją do ubiegania się o mandat burmistrza.

Czy dwukadencyjność zostanie zniesiona?

Na dziś przepisy są jasne: wójtem, burmistrzem lub prezydentem miasta można być maksymalnie przez dwie kadencje w tej samej gminie. Projekt PSL, który miał znieść ten limit, nie uzyskał większości w Sejmie. Wciąż pozostaje jednak senacka propozycja zmian.

Jej dalsze losy będą ważne nie tylko dla samorządowców, ale również dla mieszkańców gmin. Jeśli ograniczenie zostanie utrzymane, w wyborach samorządowych w 2029 roku w Opolu Lubelskim, Poniatowej, Wilkowie i Łaziskach dotychczasowi włodarze nie będą mogli ponownie ubiegać się o te same stanowiska. W tych gminach pojawi się więc konieczność wyłonienia nowych kandydatów do walki o urzędy.